Op de pedalen door de rode koningsstad

door: Mariëtte van Beek

Een beetje een armoedzaaier ben je wel, als je gaat fietsen in Marrakech. Althans, dat is het idee dat de Marokkanen hebben van fietsers. Heb je geld dan koop je minimaal een brommer. Liever nog een auto. Langzaam verandert ook die opvatting in Marakech. Dat komt mede door de toeristen die enthousiast zijn over de milieuvriendelijke fiets. Het is een ideaal vervoermiddel om de rode koningsstad te verkennen. Dat ontdekt reisjournalist Mariëtte van Beek tijdens de (Nederlands) begeleide fietstour ‘Highlights van Marrakech’.

Startpunt voor fietsen in Marrakech

Het startpunt voor fietsen in Marrakech is het kantoor van Morocco Toubkal Adventure in de voormalige Franse wijk Guéliz. Alles oogt hier modern, met hippe winkels, bars en restaurants. “Ik verblijf in een riad hotel in de oude medina. Het is goed om ook deze kant van Marokko te zien”, is direct het commentaar van een deelneemster aan de tocht. “Op de fiets voel je de dynamiek van de stad meer”, begint onze fietsgids Amber. Gezien de hectiek van het verkeer lijkt me dat een understatement. Gelukkig geeft ze een puike veiligheidsinstructie. Zo krijgen we een oranje veiligheidsvestje en wat logica achter de verkeerschaos: “Iedereen let alleen op het verkeer voor hem. Het is het beste dat ook te doen. Lokale gids Omar sluit onze rij, zodat zeker is dat niemand achterop raakt. Yallah! (laten we gaan).”

Geen publiek voor de opera

Op deze middag in april schijnt een vrolijk lentezonnetje en waait het zelfs een beetje. Over de brede Avenue Hassan II suizen we stoer langs auto’s en voorbij stoplichten, over Marrakech Plaza (hé, een McDonald’s!), richting het treinstation van Marrakech, een fraai staaltje moderne architectuur met een Marokkaanse touch. De Opéra ertegenover, met zijn markant gele koepel boven een zuilengalerij, is van Italiaanse design. Erg veel gebeurt hier niet, vertelt Amber tijdens de eerste stop. Zelfs de elite heeft weinig met westers aandoende theatervoorstellingen. Het zit niet in de cultuur en bovendien besteedt men zijn geld liever aan een auto of een ander statussymbool waarmee dagelijks gepronkt kan worden. Een huis in dit stadsdeel bijvoorbeeld. Verder fietsend langs de Avenue Mohamed VI, ‘de langste straat van Marrakech’, zijn we omgeven door luxe hotelresorts, banken, trendy terrassen en nachtclubs. In de Menara Mall kun je zelfs schaatsen. Alles kan in Marrakech.

Oase voor verstofte reizigers

Tijd voor een historisch perspectief, aldus Amber. Voor ons liggen de besneeuwde bergen van de Atlas en het is precies hiervandaan dat de eerste Marokkaanse sultans via een ingenieus buizensysteem water lieten aanvoeren voor Marrakech. Het water werd opgevangen in het nabije bassin Ménara, dat nog altijd functioneert. De watervoorziening maakte dat het goed toeven werd in de medina, een verademing voor vermoeide en verstofte karavaanreizigers. Precies in hun voetsporen fietsen wij nu het oude hart van de oase Marrakech in. Voorbij kamelen (eigenlijk dromedarissen, want voorzien van twee bulten) fietsen we via de stadsmuren richting de Koutoubia, de hoogste minaret van de stad. Klaterende fonteinen  in de nabije tuinen vormen een welkome afwisseling op de toeterende auto’s van zonet. Goud blinkt verderop. Althans, dat vermoeden we, achter de hoge muren  van het koninklijk paleis, dat de huidige koning Mohamed VI tegenover de fraai met kalligrafie versierde poort Bab Agnaou liet bouwen. Voorbij de poort ligt de Kasbahwijk. Daar gaat het koninklijke leven verder, of eigenlijk de koninklijke dood: we passeren de Saadische koningsgraven en het koninklijke paleis van wijlen Hassan II, de vader van de koning. “Pas op”, waarschuwt Amber, “doorgaans is foto’s nemen hier verboden.” Voort gaat het, langs de muren, poorten en doorgangetjes van het enorme complex tot aan de ruïnes van het paleis El Badi.

Berber lipstick

De Mellah, de voormalige joodse wijk, is nu om de hoek. Er wonen tegenwoordig zo’n 125 joden in Marrakech, maar de typische architectuur van hun wijk herinnert aan de enorme gemeenschap die ze ooit vormden. De huizen met balkons en ramen aan de straatkant hebben een meer open karakter dan die van de moslimburen. Slenterend langs de winkeltjes van de kruidenmarkt trekken onze oranje fietsvestjes vanzelfsprekend de aandacht van de handelaren. Ze bestoken ons met quizvragen. Weten we wat dit of dat is? Of waartoe het dient? Bruine zachte gelei is zeep, gedroogde venkelbloemen zijn tandenstokers, een rood kleitabletje is Berber lipstick én rouge. Goedkoper dan de Douglas, als je een beetje kunt afdingen tenminste. We fietsen verder langs het Bahia Paleis (vol rijk versierde kamers voor vroegere haremvrouwen) en door de nauwe straatjes richting het centrale plein Jemaa el-Fna. Dit plein behoort tot UNESCO’s Werelderfgoed, en in de namiddag slibt het vol met mobiele restaurantjes, waarzegsters, verhalenvertellers, muzikanten en slangenbezweerders.

Als we terug fietsen naar Guéliz is iedereen voldaan: “op deze manier krijg je snel een hele goede indruk van de bijzondere stad Marrakech”.

Wil je ook fietsen in Marrakech?

Je boekt eenvoudig via ons kantoor Morocco Toubkal Adventure in Marrakech of direct online via www.bajabikes.eu